Vai trò của dinh dưỡng với người viêm khớp háng
Trước khi tìm hiểu viêm khớp háng nên ăn gì chúng ta cần hiểu rõ vai trò của dinh dưỡng với người viêm khớp vùng háng. Dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng với sức khỏe con người, đặc biệt là người có vấn đề về sức khỏe như viêm khớp háng. Bên cạnh tuân thủ kế hoạch điều trị, việc xây dựng chế độ tập luyện và dinh dưỡng phù hợp có thể hỗ trợ cải thiện tình trạng bệnh lý, tối ưu hiệu quả điều trị bệnh.
Theo các chuyên gia, một số loại thực phẩm nhất định có khả năng chống viêm, chống oxy hóa, tác động tích cực đến người bệnh viêm khớp háng. Ngược lại, thường xuyên tiêu thụ các thực phẩm có khả năng kích thích yếu tố gây viêm như đồ chiên rán nhiều dầu mỡ, thức ăn nhiều đường, đồ cay nóng… có thể khiến tình trạng bệnh trầm trọng hơn.
Tuy nhiên, người bệnh cũng cần lưu ý, điều này không có nghĩa chế độ ăn có thể giúp chữa khỏi bệnh viêm khớp háng, nó chỉ hỗ trợ cải thiện triệu chứng và hiệu quả điều trị bệnh. Do đó, khi gặp phải các vấn đề về khớp háng, người bệnh cần thăm khám trực tiếp tại các cơ sở y tế uy tín để được xây dựng kế hoạch điều trị cũng như hướng dẫn chế độ ăn uống, vận động phù hợp.
Viêm khớp háng nên ăn gì?
Như đã đề cập, dinh dưỡng đóng vai trò rất quan trọng, nhưng người bệnh thường không biết viêm khớp háng nên ăn gì thì tốt. Trên thực tế, việc xây dựng thực đơn dinh dưỡng nên được hướng dẫn bởi bác sĩ dựa trên thể trạng và giai đoạn điều trị. Dưới đây là một số thực phẩm tốt cho viêm khớp háng mà người bệnh có thể tham khảo:
1. Thực phẩm giàu Omega-3
Thực phẩm giàu omega-3 có khả năng chống viêm mạnh, được cho là có tác dụng hỗ trợ giảm viêm đối với một số dạng viêm khớp như viêm khớp dạng thấp. Một số thực phẩm giàu omega-3 tốt cho viêm khớp háng gồm: cá hồi, cá mòi, hạt lanh, hạt cải, óc chó, trứng…
2. Thực phẩm giàu Collagen
Collagen là một loại protein được tạo thành từ 3 axit amin, tham gia vào hình thành cấu trúc và hỗ trợ các mô liên kết như da, xương, dây chằng, gân, sụn… Việc bổ sung thực phẩm giàu collagen trong chế độ ăn hằng ngày có thể giúp tăng cường sức khỏe xương khớp, cải thiện tính linh hoạt, giảm viêm hiệu quả. Nếu chưa biết viêm khớp háng nên ăn gì, người bệnh có thể cân nhắc các thực phẩm giàu collagen như nước hầm xương, trái cây có múi, tôm, cá…
3. Rau xanh và trái cây chứa nhiều chất chống viêm
Lượng lớn chất chống oxy hóa trong nhiều loại loại rau xanh và trái cây có tác dụng chống oxy hóa, chống viêm và giảm đau hiệu quả mà người bệnh viêm khớp háng không nên bỏ qua.
Điển hình như khoai lang, bí ngô, cà rốt, ớt chuông… rất giàu carotenoid, sắc tố thực vật này được cho là có thể làm giảm nguy cơ mắc viêm khớp dạng thấp và các tình trạng viêm khác. Bên cạnh đó, nguồn vitamin A, C, K và sulforaphane dồi dào từ cải bó xôi, bông cải xanh, cải xoăn, súp lơ… cũng giúp bảo vệ tế bào khỏi các gốc tự do, hỗ trợ ngăn ngừa sự tổn thương tế bào, kích thích yếu tố gây viêm, làm chậm quá trình tổn thương sụn ở bệnh viêm xương khớp.
4. Thực phẩm giàu canxi và vitamin D
Canxi là khoáng chất thiết yếu cho sự hình thành và phát triển xương khớp, hỗ trợ duy trì sự co cơ, truyền xung thần kinh, giải phóng hormone và enzyme thiết yếu. Từ đó ngăn ngừa tình trạng mất xương hoặc loãng xương ở những người bị viêm khớp dạng thấp hoặc đang dùng corticosteroid.
Một số thực phẩm giàu canxi tốt cho người viêm khớp như sữa và các sản phẩm được làm từ sữa, rau lá xanh (cải xoăn, bông cải xanh, cải bó xôi), cá béo (cá mòi, cá hồi)…
Bên cạnh đó, người bệnh cũng nên tăng cường vitamin D trong chế độ ăn hằng ngày nhằm hỗ trợ cơ thể hấp thụ canxi tốt hơn. Nếu chưa biết viêm khớp háng nên ăn gì giàu vitamin D, người bệnh có thể cân nhắc sữa và các sản phẩm từ sữa, gan, lòng đỏ trứng…
5. Ngũ cốc nguyên hạt và các loại đậu
Ngũ cốc nguyên hạt (cám, nội nhũ, mầm) giàu vitamin B và chất chống oxy hóa, hỗ trợ bảo vệ tế bào khỏi tổn thương. Không những thế, nhóm thực phẩm này còn rất giàu chất xơ, tạo cảm giác no lâu, từ đó hỗ trợ người bệnh kiểm soát cân nặng hiệu quả, tránh gây áp lực lên khớp bị viêm.
6. Gia vị có tác dụng chống viêm
Một số gia vị có thể được bác sĩ khuyến khích thêm vào các món ăn hằng ngày cho người viêm khớp háng như hành tây, tỏi, hẹ… bởi chúng rất giàu chất chống oxy hóa quercetin, có khả năng bảo vệ tế bào khỏi các tác nhân gây hại cũng như giảm triệu chứng viêm khớp háng.
7. Dầu Oliu
Dầu oliu từ lâu đã được biết đến với khả năng chống viêm mạnh nhờ lượng lớn hợp chất oleocanthal – một chất chống viêm tự nhiên có đặc tính tương tự ibuprofen, có thể tác động tích cực đến sức khỏe tổng thể nói chung và sức khỏe xương khớp nói riêng.
Viêm khớp háng nên kiêng ăn gì?
Bên cạnh viêm khớp háng nên ăn gì, người bệnh cũng thắc mắc nên kiêng gì trong quá trình điều trị viêm khớp háng để hỗ trợ cải thiện bệnh lý. Dưới đây là các nhóm thực phẩm không nên xuất hiện trong thực đơn dinh dưỡng của người viêm khớp háng:
1. Thực phẩm giàu đường
Viêm khớp háng kiêng ăn gì, thực phẩm giàu đường có tốt không? Thực phẩm giàu đường, đặc biệt là đường tinh luyện như bánh ngọt, socola, soda, nước ép đóng hộp… có thể kích hoạt giải phóng cytokine, khi nồng độ cytokine quá cao, có thể thúc đẩy tình trạng viêm, tác động tiêu cực lên sức khỏe người bệnh.
2. Đồ ăn nhanh, thực phẩm chế biến sẵn
Đồ ăn nhanh, thực phẩm chế biến thuộc nhóm thức ăn chứa nhiều chất béo chuyển hóa, đây là một yếu tố có thể kích thích phản ứng viêm, ảnh hưởng đến tốc độ phục hồi sau điều trị viêm khớp háng. Một số đồ ăn nhanh, thực phẩm chế biến sẵn người bệnh cần tránh là xúc xích, thịt cá hộp, pizza…
3. Thực phẩm chứa chất béo bão hòa, dầu mỡ
Nhóm thực phẩm chứa chất béo bão hòa, dầu mỡ như thịt đỏ, đồ chiên rán nhiều dầu, mỡ động vật… có thể góp phần khiến bệnh viêm khớp háng trở nên trầm trọng hơn. Ngoài ra, nhóm thực phẩm này có thể gây tăng cân nhanh chóng, gia tăng áp lực lên xương khớp háng, gây tổn thương vùng khớp bị viêm.
4. Rượu bia và đồ uống có cồn
Rượu có thể gây mất nước, làm giảm dịch bôi trơn các khớp, tăng sự ma sát giữa các cấu trúc bên trong khớp. Uống nhiều rượu bia cũng làm tăng nồng độ axit uric trong máu, tăng nguy cơ mắc bệnh gout. Rượu bia còn kích thích phản ứng viêm, hình thành các đợt bùng phát triệu chứng viêm khớp, khiến người bệnh đau đớn, khó chịu.
Ngoài ra, một số thuốc điều trị viêm khớp háng có thể tương tác tiêu cực với rượu, làm giảm hiệu quả của thuốc hoặc tăng nguy cơ gặp phải các tác dụng phụ nguy hiểm. Vì vậy, trong thời gian điều trị viêm khớp háng, người bệnh cần kiêng rượu bia và các loại đồ uống có cồn khác. Rượu bia cũng làm tăng nguy cơ té ngã, tai nạn gây ra tình trạng viêm khớp háng do chấn thương
5. Thực phẩm nhiều muối
Nhiều ý kiến cho rằng, lượng natri cao trong thực phẩm nhiều muối có thể kích thích các quá trình tự miễn dẫn đến viêm, gây ra các bệnh tự miễn như viêm khớp dạng thấp. Ngoài ra, ăn quá nhiều muối còn khiến cơ thể giữ nước, tăng triệu chứng căng cứng, sưng đau của viêm khớp háng.
Người bệnh cần lưu ý hạn chế một số thực phẩm nhiều muối như thức ăn đóng hộp (thịt hộp, cá hộp), đồ muối chua (dưa chua, kim chi, cá muối), các loại sốt mặn (nước tương, tương ớt)…
6. Thịt đỏ
Các loại thịt đỏ như thịt bò, thịt cừu, thịt dê.. có hàm lượng chất béo bão hòa cao, có thể làm tăng nồng độ cholesterol, kích thích phản ứng viêm trong cơ thể. Không những thế, nhóm thực phẩm này còn chứa nhiều purin, một chất có thể chuyển hóa thành axit uric, hình thành hoặc làm trầm trọng hơn bệnh gout.
Lưu ý khi bổ sung dinh dưỡng cho người viêm khớp háng
Không chỉ viêm khớp háng nên ăn gì, kiêng gì, người bệnh cũng cần lưu ý một số vấn đề liên quan đến dinh dưỡng cho người bệnh viêm khớp háng sau:
1. Xây dựng chế độ dinh dưỡng cân bằng, đa dạng
Người bị viêm khớp háng cần đảm bảo chế độ ăn uống cân bằng, đầy đủ các nhóm dinh dưỡng đa lượng (Protein, carbs, chất béo tốt) và vi chất dinh dưỡng (vitamin, khoáng chất). Điều này giúp người bệnh không bị thiếu hụt hoặc thừa dưỡng chất, từ đó duy trì, nâng cao sức khỏe tổng thể nói chung và sức khỏe cơ xương khớp nói riêng.
2. Kiểm soát cân nặng phù hợp
Khớp háng là một trong những khớp chịu trách nhiệm nâng đỡ cơ thể. Vì vậy, thừa cân, béo phì có thể làm tăng áp lực lên khớp háng, khiến tình trạng viêm khớp trở nên trầm trọng hơn cũng như tăng tần suất xuất hiện triệu chứng sưng, đau, khó chịu.
Do đó, người bị viêm khớp háng nên kiểm soát cân nặng ở mức phù hợp dựa trên chỉ số khối cơ thể (BMI) hoặc theo hướng dẫn của bác sĩ.
3. Bổ sung đủ nước
Nước là thành phần thiết yếu cho nhiều hoạt động sống của cơ thể. Uống đủ nước hỗ trợ lưu thông máu, loại bỏ độc tố, tăng tính linh hoạt của khớp, giảm độ ma sát giữa các xương, từ đó cải thiện tốt tình trạng viêm khớp háng. Theo bác sĩ chuyên khoa, mỗi ngày người trưởng thành nên uống khoảng 1,5 – 2L nước vào các thời điểm trong ngày.
4. Tập thể dục thể thường xuyên
Bên cạnh chế độ dinh dưỡng, thói quen vận động cũng góp phần quan trọng trong tăng cường sức khỏe xương khớp và cải thiện sức khỏe hệ tiêu hóa, từ đó giúp người bệnh hấp thụ dinh dưỡng tốt hơn.
Theo khuyến nghị, mỗi người nên tập thể dục ít nhất 150 phút mỗi tuần với cường độ nhẹ. Lưu ý, nên chọn các bài tập phù hợp, tránh tác động lực quá mạnh lên xương khớp vùng háng vì có thể làm trầm trọng hơn tình trạng viêm.
5. Thăm khám định kỳ
Thăm khám định kỳ là hoạt động quan trọng trong quá trình điều trị mọi bệnh lý. Điều này giúp theo dõi mức độ hồi phục, từ đó cân nhắc điều chỉnh kế hoạch điều trị, bao gồm cả dinh dưỡng. Trong các buổi thăm khám định kỳ, người bệnh cũng có thể trao đổi với bác sĩ về viêm khớp háng nên ăn gì kiêng gì theo từng giai đoạn điều trị.
Địa chỉ khám và điều trị viêm khớp háng uy tín
Trung tâm chấn thương chỉnh hình, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh là đơn vị được nhiều người dân tin tưởng trong khám chữa các bệnh cơ – xương – khớp, trong đó có viêm khớp háng.
Đơn vị hội tụ đội ngũ chuyên gia, bác sĩ chuyên môn cao, dày dặn kinh nghiệm cùng hệ thống cơ sở hạ tầng, trang thiết bị y tế hiện đại, đảm bảo chất lượng khám chữa bệnh đạt chuẩn, an toàn, hiệu quả, nhanh chóng.
Với viêm khớp háng, tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng và thể trạng của người bệnh mà bác sĩ có thể chỉ định điều trị bằng phương pháp phù hợp, trong đó có thay khớp háng ở những trường hợp viêm khớp nặng, đã ảnh hưởng đến cấu trúc, chức năng khớp.
